Tác h¡i cça ma túy

Ñi vÛi hÇ hô h¥p: Các ch¥t ma túy kích thích hô h¥p gây tng t§n sÑ thß trong thÝi gian ng¯n, sau ó s½ gây éc ch¿ hô h¥p, nh¥t là khi dùng quá liÁu. NhiÁu tr°Ýng hãp ng°ng thß n¿u không c¥p céu kËp thÝi s½ d«n ¿n tí vong, ôi khi ng°ng thß r¥t Ùt ngÙt.

Ch³ng h¡n mÙt thanh niên ang cai nghiÇn Ùt ngÙt ng°ng thß tí vong không rõ nguyên nhân, khi gi£i ph«u tí thi thì phát hiÇn n¡n nhân bao heroin bßi mÙt màng mÏng rÓi c¥y d°Ûi da à thuÑc phóng thích të të, nh°ng bao thuÑc Ùt nhiên vá và phóng thích quá nhiÁu gây ngÙ Ùc.

Ngoài ra, sau khi dùng ma túy (nh¥t là cocaine) có thà gây phù phÕi c¥p, tràn khí màng phÕi, tràn khí trung th¥t, xu¥t huy¿t ph¿ nang, viêm tiÃu ph¿ qu£n t¯c ngh½n, viêm phÕi, lên c¡n hen ph¿ qu£n...

Theo thông tin trên t¡p chí Medical Progress tháng 1 nm 1999, nhiÁu công trình nghiên céu cça các tác gi£ Mù ã cho th¥y có mÑi liên quan giïa hút ma túy (nh¥t là cocaine) và ung th° phÕi.

Ñi vÛi hÇ tim m¡ch: Các ch¥t ma túy s½ kích thích làm tng nhËp tim, £nh h°ßng trñc ti¿p lên tim, gây co th¯t m¡ch vành t¡o nên c¡n au th¯t ngñc, n·ng h¡n có thà gây nhÓi máu c¡ tim. Chúng cing là nguyên nhân cça các rÑi lo¡n nhËp e dÍa tính m¡ng ng°Ýi dùng ma túy. Ngoài ra còn gây nên tình tr¡ng co m¡ch làm tng huy¿t áp.

Ñi vÛi hÇ th§n kinh: Ngoài tác dång kích thích th§n kinh giai o¡n §u gây h°ng ph¥n, s£ng khoái, lÇ thuÙc thuÑc& , cing có thà gây các tai bi¿n nh°: co gi­t, xu¥t huy¿t d°Ûi nhÇn, Ùt quË...

Ñi vÛi hÇ sinh dåc: Không nh° ng°Ýi ta th°Ýng l§m t°ßng, dùng ma túy s½ làm tng kh£ nng tình dåc. Þ ng°Ýi nghiÇn ma túy, kh£ nng tình dåc suy gi£m mÙt cách rõ rÇt, và h­u qu£ này v«n tÓn t¡i sau khi ng°ng dùng thuÑc mÙt thÝi gian khá lâu. Þ nhïng nam giÛi dùng ma túy trong thÝi gian dài s½ bË chéng vú to (gynecomastia) và b¥t lñc. Còn ß phå nï s½ bË rÑi lo¡n chu kó kinh nguyÇt, rong kinh, tng ti¿t sïa b¥t th°Ýng và vô sinh.

Ngoài ra, ng°Ýi dùng ma túy còn ph£i chËu nhïng tác h¡i khác nh°: ho¡i tí t¿ bào gan, £o thính, £o thË...

Nhïng trình bày trên cho th¥y các lo¡i thuÑc l¯c thñc ch¥t cing chính là mÙt lo¡i ma túy, gây nhïng tác h¡i r¥t nghiêm trÍng cho ng°Ýi sí dång.

Nhïng khu vñc s£n xu¥t ma túy lÛn trên th¿ giÛi

Colombia, Afghanistan...

Tình hình ma túy hiÇn nay và nhïng tác h¡i cça ma tuý

Trên th¿ giÛi

Theo thÑng kê cça TÕ chéc séc kho» th¿ giÛi thì trên th¿ giÛi có kho£ng 48 triÇu ng°Ýi nghiÇn, trong ó 25,7 triÇu ng°Ýi nghiÇn c§n sa (bÓ à), 8,5 triÇu ng°Ýi nghiÇn các lo¡i thuÑc ngç và an th§n, 6 triÇu ng°Ýi nghiÇn côcain, 3,8 triÇu ng°Ýi nghiÇn thuÑc phiÇn, heroin, h¡n 1 triÇu ng°Ýi nghiÇn các ch¥t ma túy tÕng hãp khác.

T¡i ViÇt Nam

Theo BÙ Lao Ùng Th°¡ng Binh & Xã hÙi, tính ¿n nm 1996 theo thÑng kê n°Ûc ta có 183.000 ng°Ýi nghiÇn ma túy. G§n ây, sÑ ng°Ýi nghiÇn hút hít heroin ngày càng gia tng, a sÑ còn trong Ù tuÕi thanh thi¿u niên.

Thành phÑ HÓ Chí Minh

Theo báo cáo cça Chi cåc Phòng chÑng tÇ n¡n xã hÙi thành phÑ HÓ Chí Minh °Ûc tính thành phÑ có kho£ng 20.000 ng°Ýi nghËên (con sÑ thñc t¿ ch¯c ch¯n còn lÛn và lÛn h¡n r¥t nhiÁu) .Trong nm 1997 sÑ ng°Ýi nghiÇn ma túy ti¿p nh­n vào Trung tâm Giáo dåc và d¡y nghÁ Bình triÇu là 2.859 , nm 1998 là 7.661, có 178 em d°Ûi 18 tuÕi, trong sáu tháng §u nm 1999 là 3.103. SÑ ng°Ýi nghiÇn tng nhanh trong giÛi tr», thanh thi¿u niên hÍc sinh. Kho£ng 70% ng°Ýi nghiÇn mÛi là thanh thi¿u niên. MÙt sÑ nï thí dùng ma túy và bË nghiÇn, chi¿m kho£ng 10% sÑ ng°Ýi nghiÇn mÛi. Tr°Ûc ây nghiÇn th°Ýng tiêm chích, nay a sÑ ng°Ýi nghiÇn mÛi là d¡ng hút, hít heroin.

TÇ n¡n nghiÇn ma túy và các ch¥t gây nghiÇn ang gây khçng ho£ng toàn th¿ giÛi và riêng ß n°Ûc ta, tÇ n¡n này ang phát triÃn theo chiÁu h°Ûng r¥t x¥u trong mÙt bÙ ph­n thanh thi¿u niên t¡o sñ lo l¯ng cho toàn xã hÙi. Không chÉ tác h¡i do gây ra sñ nghiÇn ng­p và d«n ¿n tÙi ác làm bng ho¡i th¿ hÇ tr» mà chính ph°¡ng cách sí dång ma túy chç y¿u qua con °Ýng tiêm chích làm cho sñ lây nhiÅm HIV/AIDS có nguy c¡ lan truyÁn r¥t rÙng. M·c dù sñ thông tin vÁ tác h¡i cça ma túy và các ch¥t gây nghiÇn trên các ph°¡ng tiÇn truyÁn thông ã °ãc thñc hiÇn khá nhiÁu nh°ng v«n còn không ít ng°Ýi ch°a th¥y rõ sñ tác h¡i. Trong bài nói chuyÇn hôm nay, xin °ãc nh¯c l¡i và nh¥n m¡nh nhïng gì chúng ta c§n bi¿t vÁ ma túy và các ch¥t gây nghiÇn cing nh° nhïng tác h¡i không l°Ýng cça chúng.

Tr°Ûc h¿t là ma túy. ây là të Hán ViÇt, vÛi ngh)a: ma là tê mê, túy là say s°a. Nh° v­y, ma túy là ch¥t °a ¿n sñ say s°a, mê m©n. ây cing là të ti¿ng ViÇt dùng à dËch chï n°Ûc ngoài dùng à chÉ các ch¥t gây nghiÇn thuÙc lo¡i nguy hiÃm nh¥t. ó là: thuÑc phiÇn (là nhña l¥y të qu£ cây thuÑc phiÇn), morphine (là ch¥t °ãc trích ra të thuÑc phiÇn) heroin (còn gÍi là b¡ch phi¿n, là ch¥t °ãc bón tÕng hãp të morphine), cocain (là ch¥t °ãc trích të lá coca, ß ta ng°Ýi nghiÇn ít dùng nhiÁu nh¥t), là mÙt sÑ thuÑc tÕng hãp có tác dång t°¡ng tñ morphine °ãc sí dång trong iÁu trË y t¿ nh°ng n¿u ng°Ýi nghiÇn l¡m dång thì cing °ãc xem là ma túy, ó là pethidine (tên biÇt d°ãc: Dolosal, Dolargan) v.v...

Ngoài nhïng ch¥t °ãc x¿p vào lo¡i ma túy th­t sñ kà trên, còn có nhïng ch¥t gây nghiÇn khác cing gây tác h¡i không kém n¿u bË l¡m dång. Các ch¥t gây nghiÇn này th°Ýng dÅ bË l¡m dång do hiÃu l§m là ít ho·c không gây tác h¡i. Nhïng ch¥t này gÓm có:

1. C§n sa mà ti¿ng lóng hiÇn nay gÍi là bÓ à, °ãc hút giÑng nh° hút thuÑc lá. Nên l°u ý, c§n sa trên ph°¡ng diÇn d°ãc hÍc °ãc phân vào nhóm ch¥t gây £o giác, trong ó có LSD là ch¥t ang bË l¡m dång nhiÁu.

2. Các thuÑc an th§n gây ngç nh°: Seduxen, Séconal (ti¿ng lóng là "sì cÍt") Iménoctal (ti¿ng lóng là "immê") Rohypnol (ti¿ng lóng là "rô hÓng", "rô cam").

3. Các thuÑc kích thích lo¡i amphetamin nh° ectasy mà báo chí g§n ây có Á c­p, bË sinh viên Mù l¡m dång và hiÇn ang lan tràn sang các n°Ûc Châu Á. T¥t c£ các ch¥t kà trên Áu là ch¥t gây nghiÇn. Nh° v­y, viÇc sí dång nhïng ch¥t gây nghiÇn này cå thà ã gây ra tình tr¡ng nghiÇn thuÑc nh° th¿ nào ? Có tác h¡i nguy hiÃm ra sao mà khi¿n cho t¥t c£ chúng ta Áu c§n ph£i c£nh giác tránh xa ?

1.Gây sñ lÇ thuÙc vÁ m·t thà ch¥t ho·c vÁ m·t tâm lý:

Hay nói ng¯n gÍn là bË nô lÇ. Ng°Ýi nghiÇn n¿u ã quen dùng khó lòng ng°ng, không sí dång ch¥t gây nghiÇn. Ma túy nguy hiÃm vì nó gây sñ lÇ thuÙc c£ hai, thà ch¥t và tâm lý. VÁ m·t tâm lý, ng°Ýi nghiÇn luôn có sñ ham muÑn không kÁm ch¿ °ãc là ph£i sí dång ma túy. Còn vÁ m·t thà ch¥t, n¿u quen dùng mà l¡i ng°ng, không sí dång ti¿p, s½ bË các rÑi lo¡n mà të chuyên môn y d°ãc gÍi là bË "hÙi chéng cai thuÑc" gây c¡n v­t vã dï dÙi nh° bË tiêu ch£y, ói mïa, au nhéc c¡ x°¡ng, tim ­p h×n lo¡n... làm ng°Ýi nghiÇn au Ûn khÕ sß không chËu °ãc ph£i ti¿p tåc dùng ma túy, th­m chí gây tÙi ác, c°Ûp cça, gi¿t ng°Ýi à có tiÁn mua ma túy.

2.Có khuynh h°Ûng ph£i tng liÁu:

Téc là, ng°Ýi sí dång ch¥t gây nghiÇn c§n ph£i tng liÁu sí dång lên mÛi ¡t °ãc tác dång mong muÑn. Thí då, lúc §u chÉ c§n hút mÙt hai i¿u c§n sa trong ngày là th¥y ç, nh°ng d§n d§n ph£i hút c£ mÙt hai chåc i¿u c§n sa trß lên mÛi th¥y ç hay nói theo ng°Ýi nghiÇn là mÛi th¥y "phê". Không nhïng th¿, ng°Ýi nghiÇn không chÉ tngliÁu mà còn thay Õi ch¥t gây nghiÇn, thay Õi ph°¡ng cách sí dång à tng c£m giác $TÀz#-)š)/"/11²2'2è3ê3ø6ü6f7h7^<b<¦<¨<ê?F®L²LúXþXÜ[à[Ž_?_'_"_-_˜_æaêa eeªm®mjxnx.|0|2|ôìôìâÖâÖâÖâÖâÖâÖâÖâÖâÖâÔâÖâÖâÖâÊ⶧œ‹x‹x‹x‹x‹§œ%h »h »B*CJOJQJaJph!h »h »B*CJOJQJph h »h »CJ aJ h »h »B*OJQJph&jh »h »B*OJQJUphhãó0JOJQJUh »CJOJQJaJh »0JOJQJh »B*phh »5?B*\?ph/&(

L

Ü

XèhÊž¾PTÂànˆ2^v#x#z#?_'_-_ððððððððððððððððððððððëëâ $Ifgd »gd » $¤d ¤d[$\$a$gd »4|ýkhoái c£m. Và ây chính là mÑi nguy h¡i luôn chÝ ón ng°Ýi t­p tành sí dång ch¥t gây nghiÇn. Nh° lúc §u chÉ hút vài i¿u c§n sa, sí dång vài viên thuÑc an th§n gây ngç lo¡i Seduxen gÍi là à n¿m "c£m giác l¡", nh°ng d§n dà khi quen dùng, do nhu c§u ph£i ¡t °ãc c£m giác gÍi là "phê", ng°Ýi nghiÇn s½ i ¿n sí dång ma túy lo¡i m¡nh lo¡i gây tác h¡i dï dÙi cß nh° heroin. RÓi të ph°¡ng cách sí dång chÉ là hút, hít, uÑng, ng°Ýi nghiÇn s½ i ¿n sí dång ph°¡ng cách tiêm chích, bßi vì tiêm chích là cách ¡t ¿n c£m giác "phê" nhanh và m¡nh nh¥t. ¿n ây có thà là t­n cùng cça sñ tác h¡i do sí dång ch¥t gây nghiÇn bßi vì tiêm chích ma túy là con °Ýng thu­n lãi nh¥t d«n ¿n nhiÅm HIV/AIDS, và khi bË lây nhiÅm HIV/AIDS do tiêm chích ma túy, trong tình hình ch°a có thuÑc chïa và thuÑc ngëa nh° hiÇn nay, bË lây nhiÅm HIV/AIDS cing có ngh)a là s½ ch¿t.

Ta nên l°u ý, ma túy và các ch¥t gây nghiÇn chính là Ùc ch¥t, chÉ c§n dùng quá liÁu là °a ¿n tí vong. Trong thÝi gian qua, có khá nhiÁu b¡n tr» nghiÇn ng­p ph£i °ãc °a vào bÇnh viÇn c¥p céu do ngÙ Ùc heroin. Và n¿u có dùng úng liÁu không °a ¿n tí vong thì b£n thân ma túy và các ch¥t gây nghiÇn Áu có sµn sñ tác h¡i. Nói chung, các ch¥t gây nghiÇn Áu là các ch¥t °ãc gÍi là "h°Ûng tâm th§n", ho·c là éc ch¿ ho·c là kích thích hÇ th§n kinh trung °¡ng. L¡m dång các ch¥t này s½ £nh h°ßng ¿n trí tuÇ, ·c biÇt dÅ bË suy nh°ãc tâm th§n. Nh° ng°Ýi nghiÇn c§n sa, thuÑc kích thích amphetamin dÅ bË bÇnh tâm th§n, dÅ sa sút ý chí °a ¿n có khuynh h°Ûng tñ tí. Các thuÑc an th§n, thuÑc ngç Áu có tác dång phå n¿u dùng lâu ngày s½ gây tÕn h¡i ¿n các c¡ quan khác nhau trong c¡ thÃ. Ngoài tác h¡i do Ùc ch¥t ma túy và ch¥t gây nghiÇn làm nhiÅm Ùc, c¡ thà ng°Ýi nghiÇn còn bË tÕn th°¡ng ho·c bË nhiÅm trùng do ph°¡ng cách sí dång thuÑc. Dân "chích choát", téc ng°Ýi nghiÇn dùng °Ýng tiêm chích thì bË nhiÅm trùng do tiêm thuÑc b¥t kà iÁu kiÇn vô trùng, hÍ không chÉ bË lây nhiÅm HIV mà còn bË nhiÅm các bÇnh lây qua °Ýng máu nh° viêm gan siêu vi B, C...Ng°Ýi nghiÇn hít heroin, cocain thì bË thçng vách mii, ng°Ýi hút c§n sa thì bË viêm nhiÅm °Ýng hô h¥p. Ng°Ýi nghiÇn amphetamin sau thÛi gian sí dång k¿t hãp thuÑc phiÇn và amphetamin thì t¥t c£ rng Áu bË gãy vån. Do chÉ quan tâm ¿n sí dång ma túy và ch¥t gây nghiÇn à ¡t c£m giác khoái c£m, ng°Ýi nghiÇn th°Ýng không tha thi¿t ¿n n uÑng và th°Ýng bË suy dinh d°áng à të ó bË nhiÅm bÇnh cùng mÙt lúc.

TÇ n¡n ma túy và ch¥t gây nghiÇn không chÉ tác h¡i khu trú ß cá nhân mà có tác Ùng ¿n toàn xã hÙi. ChÉ c§n có mÙt ng°Ýi nghiÇn trong gia ình thì gia ình ó xem nh° gánh chËu mÙt th£m hÍa. Không nhïng th¿, ng°Ýi nghiÇn r¥t dÅ ph¡m tÙi ác, có thà làm b¥t cé iÁu gì ph°¡ng h¡i ¿n an ninh tr­t tñ xã hÙi miÅn sao có tiÁn à tiêm chích, hút sách thÏa mãn c¡n nghiÇn.

Tóm l¡i, tác h¡i cça ma túy và các ch¥t gây nghiÇn là khôn l°Ýng. N¿u sa vào con °Ýng nghiÇn ng­p, ch¯c ch¯n s½ là th£m hÍa cho cá nhân, gia ình và cho c£ xã hÙi. Xin các b¡n tr» °Ýng l¡m dång ch¥t gây nghiÇn dù b¥t cé lý do gì. Ñi vÛi các b­t phå huynh, xin hãy dành thÝi gian quan tâm, g§n gii, chm sóc con cái, ·c biÇt ß tuÕi mÛi lÛn. Chúng ta c§n có biÇn pháp tích cñc giáo dåc phòng ngëa cho tr» không sa vào con °Ýng nghiÇn ng­p ma túy và các ch¥t gây nghiÇn

Ma túy là các h×n hãp ch¥t hóa hÍc, có nguÓn gÑc tñ nhiên ho·c tÕng hãp nhân t¡o, gây kích thích ho·c éc ch¿ th§n kinh. Khi ma túy xâm nh­p vào c¡ thÃ, có tác dång làm thay Õi tâm tr¡ng, ý théc và trí tuÇ, khi¿n con ng°Ýi bË lÇ thuÙc theo chu kó (lên c¡n nghiÇn) nên khi sí dång thì r¥t khó bÏ.

Ma túy không chÉ hçy ho¡i séc khÏe mà còn làm suy thoái nòi giÑng, tàn phá ph©m giá và nhân cách con ng°Ýi, e dÍa cuÙc sÑng an lành, h¡nh phúc cça bao gia ình, gây nguy h¡i ¿n tr­t tñ-an ninh xã hÙi và c£n trã sñ phát triÃn kinh t¿- xã hÙi cça m×i quÑc gia. Ma túy cing chính là tác nhân d«n ¿n tình tr¡ng lây nhiÅm cn bÇnh th¿ k÷ HIV/AIDS. Do ó, ma túy ã trß thành mÑi hiÃm hÍa cça toàn nhân lo¡i.

HiÇn nay, tình hình l¡m dång các ch¥t ma túy trong thanh thi¿u niên ngày càng tng, iÃm nóng là ß các ô thË và có khuynh h°Ûng lan vÁ nông thôn. ·c biÇt nghiêm trÍng ma túy ã lan vào hÍc °Ýng, n¡i ào t¡o nng lñc, bÓi d°áng nhân tài cho ¥t n°Ûc, trß thành mÑi quan tâm, lo l¯ng cça gia ình, nhà tr°Ýng và toàn xã hÙi. Tác h¡i cça ma túy gây £nh h°ßng x¥u ¿n viÇc hÍc t­p, ¡o éc và rèn luyÇn hÍc sinh, sinh viên. NhiÁu em nghiÇn ma túy ã bÏ hÍc và có ng°Ýi ã trß thành tÙi ph¡m. Theo sÑ liÇu thÑng kê cça BÙ Giáo dåc ào t¡o và BÙ Công an, hiÇn nay ß n°Ûc ta có kho£ng 186.000 ng°Ýi nghiÇn ma túy, trong ó 70% léa tuÕi thanh thi¿u niên. Trong nm 2005, có tÛi 1.234 hÍc sinh, sinh viên và giáo viên sí dång ma túy, 47.000 vå ph¡m pháp hình sñ do 64.500 em vË thành niên gây ra, trung bình chi¿m 25% tÕng sÑ vå ph¡m pháp trên toàn quÑc. Riêng Qu­n Bình Tân chúng ta, theo báo cáo cça Trung tâm tham v¥n và h× trã cÙng Óng Qu­n Bình Tân, tính ¿n tháng 10/2005, Trung tâm ã ti¿p nh­n qu£n lý 54 ca nhiÅm HIV/AIDS trên Ëa bàn. Trong ó, các Ñi t°ãng tiêm chích ma túy chi¿m a sÑ..

Tr°Ûc thñc tr¡ng báo Ùng vÁ ma túy, £ng và Nhà n°Ûc ta ã ban hành nhiÁu NghË quy¿t, ChÉ thË, ch°¡ng trình hành Ùng cå thà nh±m tng c°Ýng viÇc phòng chÑng ma túy, kiên quy¿t ngn ch·n ma túy xâm nh­p hÍc °Ýng, công tác này °ãc sñ Óng tình çng hÙ m¡nh m½ cça mÍi t§ng lÛp nhân dân. Tuy nhiên, tÇ n¡n ma túy hiÇn v«n ang diÅn bi¿n phéc t¡p, tình tr¡ng nghiÇn ma túy trong thanh thi¿u niên, sinh viên , hÍc sinh ang có xu h°Ûng gia tng nh¥t là sí dång thuÑc l¯c t¡i vi tr°Ýng, quán bar& à ngn ch·n có hiÇu qu£ tÇ n¡n ma túy xâm nh­p hÍc °Ýng, các ngành, các c¥p c§n t­p trung phÑi hãp Óng bÙ, kiên quy¿t triÇt phá các °Ýng dây mua bán ma túy, xí lý nghiêm kh¯c bÍn buôn bán, tÕ chéc và rç rê, lôi kéo hÍc sinh, sinh viên, thanh thi¿u niên hút, hít, tiêm chích ma túy, ngn ch·n kËp thÝi các nguÓn ma túy të bên ngoài °a vào tr°Ýng hÍc, bài trë t­n gÑc tÇ n¡n ma túy. Ngành Giáo dåc ào t¡o c§n tng c°Ýng công tác tuyên truyÁn, tÕ chéc nhiÁu ho¡t Ùng phong trào có ý ngh)a, xây dñng sân ch¡i bÕ ích, nh±m thu hút hÍc sinh, sinh viên tham gia, të ó nâng cao ý théc cÙng Óng& tránh xa các tÇ n¡n xã hÙi. Các tr°Ýng, trung tâm ào t¡o c§n kiÃm tra, phát hiÇn sÛm à phÑi hãp các ngành chéc nng chïa trË kËp thÝi cho nhïng hÍc sinh, sinh viên ã nghiÇn ma túy. Gia ình kËp thÝi phát hiÇn, tñ giác °a con em i cai nghiÇn t¡i các tr°Ýng,, trung tâm cai nghiÇn.

Vì t°¡ng lai con em chúng ta, vì lãi ích cça toàn xã hÙi, các ban, ngành, oàn thà Ëa ph°¡ng nghiêm chÉnh ch¥p hành Lu­t Phòng chÑng ma túy và thñc hiÇn tÑt ch°¡ng trình måc tiêu 3 gi£m . Các t§ng lÛp nhân dân tích cñc tham gia công tác phòng chÑng ma túy, kËp thÝi phát hiÇn và tÑ giác tÙi ph¡m. Trong tëng gia ình, các b­c cha m¹ nên giành thÝi gian chm sóc, qu£n lý, giáo dåc con cái, phÑi hãp cùng nhà tr°Ýng và xã hÙi kiên quy¿t ngn ch·n và bài trë tÇ n¡n nguy hiÃm này.